کشور ژاپن حدود ۸۰۰ دانشگاه دارد، اما مدرک همهٔ آن‌ها در ایران ارزش یکسانی ندارد. اگر می‌خواهید بعد از فارغ‌التحصیلی مدرکتان را در ایران ارزشیابی کنید، استخدام دولتی شوید یا ادامه تحصیل بدهید، باید از همان ابتدا دانشگاهی را انتخاب کنید که در فهرست دانشگاه‌های مورد تایید وزارت علوم در ژاپن باشد. در این صفحه فهرست این دانشگاه‌ها را با رتبه QS سال ۲۰۲۷، شهریه به ین، هزینه زندگی، بورسیه‌ها و مراحل پذیرش می‌بینید.
این راهنما در ۱۴۰۵ به‌روز شده است.
فهرست محتوا
لیست دانشگاه‌های مورد تایید وزارت علوم در ژاپن
وزارت علوم دانشگاه‌های خارجی را در سطح‌های مختلف ارزش‌گذاری می‌کند. بعضی دانشگاه‌ها در همهٔ مقاطع تایید می‌شوند و بعضی فقط در کارشناسی و کارشناسی ارشد. رتبه‌های جدول زیر از رتبه‌بندی QS ۲۰۲۷ است که خرداد ۱۴۰۵ منتشر شد.
سطح الف: دانشگاه‌های ممتاز
| دانشگاه | رتبه جهانی QS ۲۰۲۷ | نوع دانشگاه |
|---|---|---|
| دانشگاه توکیو | ۳۹ | دولتی |
| دانشگاه کیوتو | ۶۴ | دولتی |
| دانشگاه اوساکا | ۹۵ | دولتی |
| مؤسسه علوم توکیو (توکیو تک سابق) | ۹۷ | دولتی |
| دانشگاه توهوکو | ۱۰۲ | دولتی |
| دانشگاه ناگویا | ۱۵۶ | دولتی |
| دانشگاه هوکایدو | ۱۷۹ | دولتی |
| دانشگاه کیو | ۲۱۳ | خصوصی |
| دانشگاه تسوکوبا | ۳۵۱ | دولتی |
| دانشگاه کوبه | ۵۰۴ | دولتی |
سطح ب: دانشگاه‌های خیلی خوب
| دانشگاه | رتبه جهانی QS ۲۰۲۷ | نوع دانشگاه |
|---|---|---|
| دانشگاه هیروشیما | ۴۸۱ | دولتی |
| دانشگاه هیتوتسوباشی | ۵۷۵ | دولتی |
| دانشگاه چیبا | ۸۵۱ تا ۹۰۰ | دولتی |
| دانشگاه ناگاساکی | ۹۵۱ تا ۱۰۰۰ | دولتی |
| دانشگاه اوکایاما | پایین‌تر از ۷۰۰ | دولتی |
| دانشگاه گیفو | پایین‌تر از ۷۰۰ | دولتی |
| دانشگاه دوشیشا | پایین‌تر از ۷۰۰ | خصوصی |
| دانشگاه آئویاما گاکوین | پایین‌تر از ۷۰۰ | خصوصی |
سطح ج: دانشگاه‌های متوسط (تایید در کارشناسی و کارشناسی ارشد)
دانشگاه آکیتا، دانشگاه چوئو، دانشگاه هوسی، دانشگاه ایباراکی، دانشگاه کیتاساتو، دانشگاه کوچی، مؤسسه فناوری موروران، دانشگاه صنعتی ناگائوکا، دانشگاه شهری ناگویا، دانشگاه نیهون و دانشگاه اوچانومیزو.
⚠️ فهرست وزارت علوم هر سال بازبینی می‌شود و سطح یک دانشگاه ممکن است در رشته‌های مختلف فرق کند. پیش از پرداخت هزینه درخواست، وضعیت دانشگاه و رشتهٔ خود را در سامانه ارزشیابی مدارک وزارت علوم چک کنید. برای رشته‌های پزشکی، دندان‌پزشکی و داروسازی مرجع ارزشیابی وزارت بهداشت است.
شهریه دانشگاه‌های مورد تایید وزارت علوم در ژاپن
بیشتر دانشگاه‌های سطح الف دولتی‌اند و شهریه‌شان برای دانشجوی ژاپنی و خارجی یکسان است. شهریه پایه دانشگاه‌های دولتی را وزارت آموزش ژاپن تعیین می‌کند و هر دانشگاه تا ۲۰ درصد اجازه افزایش دارد. دانشگاه توکیو از ورودی‌های ۲۰۲۵ شهریه کارشناسی را بالا برده است.
| نوع هزینه | دانشگاه‌های دولتی (توهوکو، کیوتو، اوساکا و…) | دانشگاه توکیو |
|---|---|---|
| ورودیه (یک‌بار) | ۲۸۲٬۰۰۰ ین | ۲۸۲٬۰۰۰ ین |
| شهریه سالانه کارشناسی | ۵۳۵٬۸۰۰ ین | ۶۴۲٬۹۶۰ ین |
| شهریه سالانه ارشد | ۵۳۵٬۸۰۰ ین | ۵۳۵٬۸۰۰ ین |
| شهریه سالانه دکترا | حدود ۵۳۵٬۸۰۰ ین | ۵۲۰٬۸۰۰ ین |
| دانشکده حقوق (Law School) | ۸۰۴٬۰۰۰ ین | ۸۰۴٬۰۰۰ ین |
دانشگاه‌های خصوصی مثل کیو، دوشیشا و آئویاما گاکوین شهریه بالاتری دارند و بسته به رشته، سالانه از حدود ۸۰۰٬۰۰۰ ین تا بیش از ۱٬۵۰۰٬۰۰۰ ین می‌گیرند. رشته‌های پزشکی در دانشگاه خصوصی از این هم گران‌ترند.
هزینه زندگی دانشجویی در ژاپن
شهریه در ژاپن ارزان است؛ هزینه اصلی شما زندگی در شهر است. توکیو گران‌ترین شهر است و در سندای، فوکوئوکا یا ساپورو با بودجه کمتری زندگی می‌کنید.
| شهر | بودجه ماهانه تقریبی یک دانشجو |
|---|---|
| توکیو | ۸۰٬۰۰۰ تا ۱۲۰٬۰۰۰ ین |
| اوساکا، فوکوئوکا، سندای و شهرهای مشابه | ۶۰٬۰۰۰ تا ۹۰٬۰۰۰ ین |
- 🏠 خوابگاه دانشگاه ارزان‌ترین گزینه است. نرخ آن بسته به امکانات فرق دارد؛ در دانشگاه اوساکا از حدود ۸٬۰۰۰ ین و در دانشگاه کوبه از حدود ۳٬۴۰۰ ین در ماه شروع می‌شود.
- 🩺 بیمه درمانی ملی (کوکومین کنکو هوکن) برای دانشجو سالانه حدود ۱۸٬۰۰۰ تا ۲۴٬۰۰۰ ین است و ۷۰ درصد هزینه درمان را پوشش می‌دهد.
- 💼 با اجازه کار دانشجویی تا ۲۸ ساعت در هفته می‌توانید کار کنید و بخشی از هزینه‌ها را خودتان دربیاورید.
جزئیات اجاره، حمل‌ونقل و خورد و خوراک را در صفحه هزینه زندگی در ژاپن ببینید.
بورسیه تحصیلی دانشگاه‌های ژاپن برای دانشجوی ایرانی
ژاپن یکی از سخاوتمندترین کشورها در بورسیه دانشجوی خارجی است. سه مسیر اصلی پیش روی شماست:
۱. بورسیه دولتی MEXT (مونبوکاگاکوشو)
شهریه و ورودیه کامل، بلیط رفت و برگشت و کمک‌هزینه ماهانه می‌دهد: حدود ۱۱۷٬۰۰۰ ین در کارشناسی، ۱۴۴٬۰۰۰ ین در ارشد و ۱۴۵٬۰۰۰ ین در دکترا. درخواست از دو راه ممکن است: معرفی سفارت ژاپن در تهران یا معرفی مستقیم دانشگاه.
۲. بورسیه‌های اختصاصی دانشگاه‌ها
دانشگاه‌های ناگویا، توهوکو، اوساکا و کیوتو برنامه‌های بورسیه ویژه دانشجوی بین‌الملل دارند که معافیت از ورودیه، کمک‌هزینه شهریه یا کمک‌هزینه ماهانه را شامل می‌شود. مبلغ و شرایط هر سال در سایت دانشگاه اعلام می‌شود.
۳. معافیت شهریه ۵۰ یا ۱۰۰ درصدی
دانشگاه‌های دولتی بعد از پذیرش به دانشجوی دارای نیاز مالی و معدل خوب معافیت نیمه یا کامل شهریه می‌دهند. این درخواست را ترم به ترم ثبت می‌کنید.
مزایای تحصیل در دانشگاه‌های برتر ژاپن
- ✅ مدرک قابل ارزشیابی در ایران؛ اگر دانشگاه در فهرست وزارت علوم باشد، برای استخدام و ادامه تحصیل در داخل کشور مشکلی ندارید.
- ✅ شهریه دانشگاه‌های دولتی ژاپن از بیشتر دانشگاه‌های هم‌رتبه در اروپا، آمریکا و کانادا پایین‌تر است.
- ✅ برنامه‌های انگلیسی‌زبان در مقطع ارشد و دکترا زیاد شده و برای شروع لازم نیست ژاپنی بلد باشید.
- ✅ بازار کار ژاپن با کمبود نیروی متخصص روبه‌روست. نگاهی به مشاغل پردرآمد ژاپن بیندازید.
- ✅ همسر و فرزندان می‌توانند با ویزای همراه ژاپن کنار شما باشند.
مدارک لازم برای پذیرش در دانشگاه‌های ژاپن
- 📄 مدرک تحصیلی و ریزنمرات ترجمه‌شده؛ معدل بالای ۱۵ شانس پذیرش و بورسیه را بالا می‌برد.
- 🛂 پاسپورت معتبر
- ✍️ انگیزه‌نامه (Statement of Purpose) و دو توصیه‌نامه از استاد
- 🗣️ مدرک زبان: برای برنامه‌های انگلیسی آیلتس ۵٫۵ تا ۶٫۵ یا تافل iBT حدود ۷۱ تا ۸۰؛ برای برنامه‌های ژاپنی نمره JLPT یا بخش زبان ژاپنی آزمون EJU
- 💰 تمکن مالی برای پوشش هزینه یک سال تحصیل و زندگی (برای دانشجوی بدون بورسیه)
- 🩺 گواهی سلامت
- 📧 در مقطع ارشد و دکترا: پروپوزال تحقیقاتی و نامه موافقت استاد راهنما (Acceptance Letter)
مراحل و زمان‌بندی پذیرش در دانشگاه‌های ژاپن
دانشگاه‌های ژاپن کنکور متمرکز ندارند. هر دانشگاه تقویم و آزمون خودش را دارد و بیشتر آن‌ها دو ورودی در سال می‌گیرند: بهار (آوریل) و پاییز (سپتامبر یا اکتبر). متقاضی کارشناسی معمولاً باید در آزمون EJU شرکت کند که سالی دو بار، خرداد و آبان، برگزار می‌شود.
| مرحله | ورودی بهار (آوریل) | ورودی پاییز (سپتامبر) |
|---|---|---|
| ثبت درخواست آنلاین و پرداخت هزینه بررسی | نوامبر | مارس |
| ارسال مدارک | دسامبر | آوریل |
| اعلام نتیجه پذیرش | فوریه | ژوئن |
| پرداخت ورودیه، دریافت COE و ویزا | فوریه تا مارس | جولای تا آگوست |
| شروع کلاس‌ها | آوریل | سپتامبر |
بعد از پذیرش، دانشگاه برای شما گواهی صلاحیت اقامت (COE) از اداره مهاجرت ژاپن می‌گیرد و با این گواهی درخواست ویزای ژاپن را در سفارت ثبت می‌کنید. تقویم بالا نمونه است؛ مهلت دقیق را از سایت هر دانشگاه چک کنید.
انتخاب دانشگاه ژاپن با مشاوره پارت ویزا
انتخاب اشتباه دانشگاه یعنی چهار یا پنج سال تحصیل با مدرکی که در ایران ارزش کامل ندارد. کارشناسان پارت ویزا وضعیت دانشگاه و رشته شما را در فهرست وزارت علوم بررسی می‌کنند، برای بورسیه MEXT و بورسیه‌های دانشگاهی مسیر مناسب را پیشنهاد می‌دهند و پرونده ویزای تحصیلی را تا دریافت ویزا همراهی می‌کنند.
بدون دیدگاه